Universiteit van Wageningen verwikkeld in interne strijd

Minder biggen hebben diarree na injectie van een homeopathisch middel. Een homeopathische behandeling van zeugen verminderde de diarreekans van de biggen aanzienlijk. Dit ontdekte de Wageningse onderzoekster Irene Camerlink. Zij publiceerde haar bevindingen in het tijdschrift Homeopathy. Hoogleraar Savelkoul zet kanttekeningen bij haar studie.

Als alternatief voor antibiotica tegen diarree bij biggen, behandelde Camerlink 26 drachtige zeugen met een homeopathisch middel, gebaseerd op een diarree veroorzakende variant van de bacterie E. coli. Een groep van 26 andere drachtige dieren kreeg een placebo, om het onderzoek wetenschappelijk te maken.

De resultaten zijn opvallend. ‘Bij de behandelde biggen kwam in slechts een kleine vier procent van de gevallen diarree voor’, vertelt de onderzoekster. ‘In de controlegroep was dit bijna vijfentwintig procent.’
Hoogleraar Huub Savelkoul van de Leerstoelgroep Celbiologie en Immunologie is kritisch: ‘Er zijn voorbeelden van bewezen klinische effectiviteit van enkele homeopathische geneesmiddelen, maar er is geen enkel fysisch-chemisch en biologisch mechanisme beschreven wat homeopathie wetenschappelijk verklaart.’ Bovendien vindt hij het concept van homeopathie onlogisch. ‘Als ons lichaam continu op dit soort ‘niet aanwezige stoffen’ moet reageren is het einde zoek; er zou dan domweg veel te veel energie verloren gaan’, meent Savelkoul.

Waarom vinden de onderzoekers dan toch een effect van de behandeling? Savelkoul wijst op het relatief lage aantal zeugen dat gebruikt is in de studie. ‘De 26 zeugen per groep zijn ook nog eens in vier groepen verdeeld, op basis van de tijd van werpen’, zegt hij. ‘Dan blijven er wel erg weinig dieren per groep over.’ Het was volgens Savelkoul beter geweest meer zeugen in de studie te betrekken en het aantal biggen te limiteren. ‘Binnen de groep zeugen waaruit de onderzoekers hun 52 dieren selecteerden zijn er per definitie grote verschillen in stress, maar ook in immuunreactiviteit. Die eigenschappen dragen ze over op de biggen’, legt Savelkoul uit. ‘De onderzoekers lopen zo een risico van een onevenredige verdeling in de kleine subgroepen van zeugen die zij hebben gebruikt.’ Een ander principieel punt is volgens hem dat de zeugen niet onbewust ‘blind’ zijn toegewezen aan de twee behandelingen.

Geen toeval?
Camerlink vindt het jammer dat de wetenschap niet openstaat voor alternatieve voor antibiotica. Het onderzoek was dubbel blind, random en met controle groep opgezet. Aan het aantal dieren kan het volgens haar niet liggen. ‘De periode van werpen had geen invloed op het voorkomen van diarree, waardoor de dieren als één groep konden worden beschouwd’, stelt de onderzoekster. ‘Met het aantal dieren zijn we juist boven het benodigde aantal gaan zitten.’ Volgens de onderzoeker berusten de positieve resultaten niet op toeval: op het bedrijf waar de proef is uitgevoerd, wordt het homeopathische middel nu met succes gebruikt als vervanging van een reguliere E. coli-vaccinatie.

Bovenstaand bericht is geproduceerd door de redactie van Resource, het blad voor Wageningen UR (University & Research centre). Meer informatie bij Pers- en wetenschapsvoorlichting van Wageningen UR, e-mail: pers.communicatie@wur of bij de redactie van Resource, e-mail: resource@wur.nl.

Reactie regulier dierenarts | Lees hier
Een regulier dierenarts zet een mooi betoog uiteen welke betrekking heeft op de trieste reactie van Hoogleraar Savelkoul.

Reactie HomeopathieNetwerk
De redactie van Homeopathie Netwerk blijft deze zaak volgen. Het is in elk geval opmerkelijk om te zien dat een serieuze onderzoeker, die geen voor of tegenstander is van homeopathie, maar gewoon volgens goed opgezet onderzoek aantoont dat homeopathie een nuttig effect heeft gedwarsboomd wordt door een hoogleraar die wel bevooroordeeld is en naar argumenten zoekt om het onderzoek toch in diskrediet te brengen. Dit is, dames en heren, de status van hoe met homeopathie wordt omgesprongen in Nederland en in vele andere landen vandaag.

[Advertentie] Medicijnschade verhalen op de dokter of overheid? De van Pals juridische groep is gespecialiseerd in rechtsbijstand bij letselschade.